Rozmiar tekstu: pomniejsz tekst resetuj tekst powiększ tekst drukuj

Alergia na gluten – czy celiakia?

Występująca w ziarnach zbóż mieszanka białek roślinnych, zwana glutenem, jest jednym z najczęściej spożywanych przez nas składników pokarmowych. W końcu kanapki to nasze standardowe śniadanie czy posiłek przygotowywany dla dzieci do szkoły.

Niestety, ten sam gluten jest też jednym z najczęstszych alergenów. Uczulenie na niego ma, według różnych szacunków, od 10% do nawet 25% osób z alergią pokarmową.

Typowe objawy alergii na gluten

Reakcja alergiczna może wystąpić niemal natychmiast – w ciągu kilku minut do godziny, lub dopiero po kilku godzinach czy nawet dobie. Objawy w obu przypadkach nieco się od siebie różnią.

Reakcja natychmiastowa:

układ pokarmowy: wymioty, biegunka
skóra: pokrzywka skórna lub zmiany w typie atopowego zapalenia skóry
układ oddechowy: wodnisty katar, skurcz oskrzeli wstrząs anafilaktyczny, jeśli alergia jest silna

Reakcja późna:

zaostrzenie atopowego zapalenia skóry
biegunka
obrzęk naczynioruchowy
rzadziej objawy ze strony układu oddechowego

W przypadku dzieci, reakcje mogą pojawić się nawet przy mikroskopijnych dawkach glutenu, rzędu kilku miligramów – zdarza się to także podczas karmienia mlekiem matki. U osób dorosłych do wywołania reakcji potrzeba znacznie więcej, bo kilka gram glutenu.

Oczywiście jednak, od tej reguły mogą zdarzać się odstępstwa, dlatego pojawienie się symptomów alergii na gluten należy potraktować poważnie.

Co robić, jeśli jest się uczulonym?

Warto zauważyć, że większość dzieci po pewnym czasie „wyrasta” z uczulenia na gluten. Dorośli nie mają tego szczęścia i u nich zazwyczaj alergia trwa latami.

Istnieje również, właśnie u dorosłych, postać alergii dająca objawy tylko po jego spożyciu w połączeniu z wysiłkiem fizycznym – należy więc również na taką możliwość zwrócić uwagę, zwłaszcza, jeśli nie potrafimy do końca „uchwycić”, co właściwie nas uczula.

Najskuteczniejszym sposobem sprawdzenia, czy rzeczywiście mamy do czynienia z alergią na gluten, jest dieta eliminacyjna. Po zaprzestaniu spożywania pokarmów z tym składnikiem, wprowadza się go ponownie – wystąpienie objawów uczulenia potwierdza diagnozę.

Oczywiście, po stwierdzeniu tej przypadłości, należy gluten wyeliminować z codziennej diety – co może nastręczać pewnych problemów, nie jest jednak niemożliwe.

Dieta bez glutenu

Obecnie można znaleźć całkiem sporo produktów, które posiadają na opakowaniu oznaczenie w kształcie przekreślonego kłosa. Jest to właśnie informacja dla osób nie mogących spożywać glutenu: dany produkt jest go pozbawiony, lub zawartość uczulającego składnika nie przekracza 20 mg na kilogram.

Najtrudniej jest rzecz jasna z pieczywem, gdyż jego podstawą niejako są tradycyjnie te zboża, których alergikowi spożywać nie wolno. Można już jednak dostać pieczywo bezglutenowe, a jeśli ktoś ma trochę cierpliwości – przygotować je sobie samemu.

Większość produktów codziennie spożywanych jest na szczęście bezpieczna: kawy i herbaty (w przypadku tych drugich lepiej jednak sprawdzić) wysokogatunkowe wędliny, ryby, owoce morza, świeże mięso, jajka mleko, kefiry, sery białe masło, masła roślinne i margaryny, oleje i oliwka z oliwek warzywa i owoce większość słodyczy orzechy, migdały

Podczas wizyty u lekarza alergologa otrzymamy zapewne od razu broszury informujące o tym, jakich produktów nie należy spożywać, a które są bezpieczne.

Warto również dołączyć do którejś z istniejących społeczności internetowych, skupiających osoby z alergią na gluten. Nic nie zastąpi w końcu bezpośredniej wymiany doświadczeń oraz porad ludzi bardziej już doświadczonych w unikaniu alergenu.

Celiakia

Celiakia i alergia na gluten są często ze sobą mylone. Wbrew pozorom, choć w obu przypadkach nie można spożywać produktów z zawartością glutenu, są to dwie różne choroby – i warto je umieć odróżnić.

W przypadku celiakii nie mamy do czynienia z uczuleniem, a z chorobą autoimmunologiczną, powodującą nietolerancję glutenu. Jest ona uwarunkowana genetycznie i trwa przez całe życie, wymagając tym samym ścisłej diety bezglutenowej.

W przebiegu choroby, gluten działa toksycznie na jelito cienkie powodując zanik występujących w nim kosmyków. Są one niezbędne w procesie trawienia, odpowiadają bowiem za wchłanianie składników pokarmowych. Efekty ich niszczenia są łatwe do przewidzenia: pożywienie, mimo jego przyjmowania, wchłania się w niewielkich ilościach.

To prowadzi z kolei do poważnych chorób, między innymi: wczesnej osteoporozy, reumatoidalnego zapalenia stawów anemii i problemów z układem krwiotwórczym zapalenia naczyń krwionośnych marskości wątroby zaburzeń działania układu nerwowego (padaczka, autyzm, depresje, nerwice, demencje) cukrzycy typu I zaburzeń płodności i skłonności do poronień

Postawienie diagnozy i leczenie wymaga ścisłej współpracy z lekarzem. Uszkodzone kosmki regenerują się po około pół roku stosowania diety bezglutenowej.

Problemy z glutenem a Komunia Święta

Dla osób, które uczestniczą w życiu religijnym, problemy z glutenem mają jeszcze jeden ważny aspekt: opłatek przyjmowany podczas Komunii Świętej jest bogaty w ten składnik pokarmowy, co oczywiście może skończyć się pogorszeniem stanu zdrowia chorego.

Warto więc wiedzieć – i w razie potrzeby poinformować o tym swojego proboszcza – że Episkopat Polski postanowił dopuścić stosowanie u osób z celiakią i alergią na gluten -przyjmowanie komunii świętej pod postacią hostii niskoglutenowych. Takie komunikanty można nabyć w tych samych miejscach, co tradycyjne.

Komentarze
Dodaj komentarz

Odpowiadasz jako: Gość

  1. Mira (Gość)

    Wiesz objawów może być wiele. Próbowałaś szukać jakieś ciekawe informacje na ten temat? Bo gdy ja się zagłębiałam udało mi się znaleźć bardzo ciekawy artykuł na portalu mojealergie.pl Moim zdaniem takie informacje w tym przypadku bardzo Ci sie przydadzą a jeszcze lepiej wizyta u lekarza.

  2. ankaSzklanka

    Chyba najlepiej jest porostu udać się do specjalisty i poprosić o skierowanie na testy alergologiczne: http://www.alergiczne.info/testy-euroline

  3. KasiaZ

    Co to jest celiakia?
    Osoby dotknięte celiakią (nietolerancją glutenu) nie mogą jeść glutenu. Organizm osób chorych na celiakię reaguje wytworzeniem reakcji immunologicznej na tę grupę białek. Choroba w skrajnych przypadkach powoduje zanik kosmków jelitowych, co uniemożliwia wchłanianie składników odżywczych z pokarmu. Celiakia nie należy do alergii pokarmowych – to choroba o podłożu autoimmunologicznym.
    Jaka jest różnica między celiakią a alergią na gluten?
    W obu przypadkach podstawową metodą leczenia jest eliminacja glutenu, jednak po stwierdzeniu celiakii, dieta eliminująca gluten musi być przestrzegana do końca życia, natomiast alergia pokarmowa może z czasem zmniejszyć swoje nasilenie, a nawet ustąpić całkowicie. Więcej info tu: http://www.suplenatak.pl/dieta-bezglutenowa-o-niej-wiesz/

  4. Dorota211

    Ostatnio dosyć często diagnozuje się alergię na gluten. Czasami nawet nie ma się alergii ale gluten powoduje złe samopoczucie, polecam wybrać się do specjalisty który zdiagnozuje problem i ewentualnie każe wykluczyć gluten z diety. Sama korzystam z poradni http://bluemedica.pl/usluga/badania-laboratoryjne/alergologia-2/