Rozmiar tekstu: pomniejsz tekst resetuj tekst powiększ tekst drukuj

Badanie moczu

Badanie moczu może pomóc w rozpoznaniu choroby nerek i wątroby oraz dróg moczowych. Pozwala ocenić predyspozycje do tworzenia się kamieni, a także ułatwia diagnozę cukrzycy i żółtaczki. 

Do zrobienia odpowiedniej próbki moczu używa się starannie umytej i wyparzonej, najlepiej szklanej butelki. Jednak w szpitalach najczęściej przyjmują mocz tylko w jednorazowych pojemnikach. Można je kupić w aptece za około jeden złoty.

Do badania laboratoryjnego należy oddać ok. 100- 150 ml porannego moczu, z tak zwanego „drugiego strumienia”.

Po napełnieniu „naczynia”, należy podpisać pojemnik imieniem i nazwiskiem. Przed tego rodzaju badaniem nie jest wymagane specjalne przygotowanie. Jednakże, aby badanie było jeszcze bardziej wiarygodne , warto zapoznać się z kilkoma wskazówkami.

Rutynowe badanie moczu powinno być robione przynajmniej raz do roku. Na normy niektórych wyników mogą wpływać takie czynniki jak wiek, płeć, ciąża, leki, alkohol a nawet pora dnia. Kobiety powinny unikać oddawania moczu na 3 dni przed i 3 dni po miesiączce, aby uniknąć fałszywego wyniku.

Badanie moczu można wykonać w rejonowym laboratorium analitycznym po otrzymaniu skierowania od lekarza pierwszego kontaktu. Istnieje również możliwość przeprowadzenia tego badania w każdym laboratorium prywatnej służby zdrowia, które kosztuje ok. 10 zł. 

Krwiomocz

Krwinek czerwonych w moczu powinno być dokładnie od 0 do 3 (w polu widzenia). Jeśli zauważymy krew w moczu, natychmiast powinniśmy skontaktować się z lekarzem. Utrata krwinek czerwonych występuje przy uszkodzeniach nerek, koce nerkowej, krwotokach lub przy obecności kamieni w drogach moczowych. Podwyższona ilość erytrocytów w moczu jest również częstym objawem gruźlicy, marskości wątroby, niewydolności krążenia czy zaburzeń krzepnięcia krwi. Może ona również być związana ze stosowaniem złych leków.

Norma występowania w moczu białych krwinek wynosi 0 – 5 (w polu widzenia). Większy wynik może świadczyć o leukocyturii, to znaczy o wysokim poziomie wydalania białych krwinek. Przyczyną tego są między innymi bakteryjne zakażenia układu moczowego, zapalenie nerek wywołane niektórymi lekami, wysiłek fizyczny, odwodnienie lub niewydolność krążenia.

Właściwości fizyczne moczu

Ciężar właściwy moczu zależy głównie od ilości spożywanych płynów oraz od składników, które są wraz z moczem wydalane z organizmu. Prawidłowy ciężar może wahać się w zakresie 1,003 - 1,030 kg/l. Jeśli zbliża się do ciężaru wody, czyli do dolnej granicy, może to być przyczyną niewydolności nerek, które powinny zagęścić mocz.

Barwa moczu bywa różna i zależy od kilku czynników. Prawidłowy mocz jest przejrzysty i klarowny, a na jego kolor mogą wpłynąć:   - Przyjmowane leki – kolor zielony, niebieski

  • Spożyty posiłek - po zjedzeniu buraków mocz może mieć kolor czerwony

  • Niedostateczna ilość płynów- pomarańczowy lub ciemnożółty

Brunatny kolor moczu może towarzyszyć żółtaczce.

Normy

Mocz powinien mieć kwaśny odczyn. Czyli musi mieć 4,5 do 7,8 pH. Utrzymujący się zasadowy odczyn zazwyczaj wywołany jest kamica nerkową, upośledzeniem zdolności nerek do zakwaszania moczu albo zakażeniem bakteriami rozkładającymi amoniak.

W moczu nie powinny być obecne bakterie, białko i cukier. Bakterie w moczu są dowodem na istnienie zakażenia układu moczowego, czyli: cewki moczowej, pęcherza, miedniczki nerkowej lub nerek. Białko może pojawić się przejściowo, w wyniku podwyższonej temperatury lub wysiłku fizycznego. Kiedy jest w moczu przez dłuższy czas może być to związane z problemami nerek lub z drogami moczowymi. Wydalanie wraz z moczem białka (białkomocz), może być bardzo niebezpieczne. Ciągła obecność cukru w moczu świadczy o cukrzycy, najprawdopodobniej nieprawidłowo leczonej.

Wielorazowa obecność w moczu ciał ketonowych może świadczyć o złej przemianie węglowodanów i tłuszczów w organizmie oraz o źle leczonej cukrzycy. Gdy ciała ketonowe wykryto w moczu jednorazowo, może to być związane z wymiotami, stanem gorączkowym i stosowaną wysokotłuszczową dietą.

Podwyższony poziom kwasu moczowego (norma 250 – 750 mg/24h) występuje najczęściej u osób, które cierpią na niewydolności nerek, nowotwór oraz zatruły się tlenkiem węgla lub ołowiem. Niski poziom kwasu moczowego występuje u osób stosujących dietę nisko purynową. Puryny są obecne między innymi w herbacie czy wywarze z kości. Za wysoki poziom może świadczyć o wzmożonej syntezie puryn.

Mocznik powinien występować w moczu w granicy od 20 do 35 g/24h. Podwyższony poziom mocznika może być wynikiem odwodnienia, niewydolności nerek bądź stosowaniem diety wysokobiałkowej.

Bilirubina całkowita powinna być mniejsza niż 1,1 mg na jeden dl. Zwykle jest podwyższona u osób z żółtaczką, kobiet w ciąży i noworodków. Wysoki wynik bilirubiny związanej (<0,3 mg/dl) świadczy często o wirusowym zapaleniu wątroby lub jej marskości oraz o chorobach metabolicznych. Poziom bilirubiny pomaga przy odróżnieniu typu żółtaczki.

Norma kreatyniny w moczu wynosi od 800 do 2000 mg/24h. Niski poziom kreatyniny świadczy o poważnej niewydolności nerkowej.

Badanie moczu

Istnieje dwojaki sposób badania moczu: poprzez badanie chemiczne lub badanie osadu moczu. Dzięki chemicznemu sprawdza się białko, glukozę oraz ciała ketonowe. Badanie osadu moczu polega na jego odwirowaniu przy 2000 obrotów na minutę, przez 10 minut. Następnie ocenia się składniki morfotyczne osadu takie jak: leukocyty, erytrocyty, wałeczki lipidów, a także pasożyty, bakterie i grzyby.

Należy pamiętać, iż badanie moczu należy wykonać po co najmniej pięciogodzinnej przerwie w oddawaniu moczu oraz na czczo. Pojemniczek trzeba dostarczyć do laboratorium maksymalnie 2h po oddaniu próbki, w przeciwnym razie mocz zmętnieje.

W przeddzień badania nie należy spożywać alkoholu, spożywać wysokobiałkowych potraw oraz nie wykonywać ciężkich wysiłków fizycznych. W razie złych wyników opisanych na badaniu, skontaktować się z lekarzem.

Komentarze
Dodaj komentarz

Odpowiadasz jako: Gość

  1. ewa (Gość)

    Mysle ze kazde pieczenie,szczypanie w pecherzu powinno byc skonsultowane z lekarzem.Tutaj nie zartów jesli chodzi własnie o dolegliwosci wynikajace z problemów z pecherzem.

POLECAMY