Badanie ultrasonograficzne wykorzystuje fale ultradźwiękowe. Odbite bądź pochłonięte fale są na monitorze odpowiednio szare lub czarne, to dzięki temu możemy zobaczyć zarys wewnętrznego narządu. Monitor wraz z aparaturą przetwarzającą odbite bądź pochłonięte fale jest jedną z dwóch części urządzenia do przeprowadzania badania USG. Oprócz niego badający musi mieć głowicę, która wysyła fale ultradźwiękowe do wnętrza ciała osoby poddawanej badaniu.

Przed usg lekarz badający nakłada na głowicę żel, by zapobiec odbijaniu się fal. Najczęściej wykonywane badania to między innymi: usg jamy brzusznej, macicy, serca czy doppler żył i tętnic.

Zależnie od tego, na jakie badanie idziemy, inaczej powinniśmy się przygotować. Badanie usg macicy i pęcherza moczowego, trzeba zrobić z pełnym pęcherzem, by wszystko było dokładnie widoczne. Dlatego zaleca się przed takim badaniem wypić dużo wody i powstrzymywać się przed oddawaniem moczu. Do badania usg jamy brzusznej należy mieć przeczyszczone jelita, z tego powodu najlepiej nic nie jeść wieczorem przed dniem badania. Oprócz tego trzeba zażyć środek przeciw wzdęciom, np. Espumisan, by gazy nie utrudniały dobrej widoczności trzustki. Przed badaniem końcowego odcinka jelita grubego istnieje potrzeba wykonania przed usg głębokiej lewatywy.

Usg trwa zwykle około kilkunastu minut. Osoba badana zostaje odpowiednio położona przez lekarza na leżance. Wtedy badający pokrywa głowicę aparatury usg żelem i przesuwa nią po ciele badanej osoby, by obejrzeć narządy wewnętrzne. Nieprzyjemny może być tu tylko zimny żel i ucisk z jakim lekarz napiera głowicą na brzuch lub inne części ciała. Osoba badana podczas usg musi kilka razy nabierać i zatrzymywać na jakiś czas powietrze w płucach, według zaleceń badającego. Jeśli podczas badania odczuwa się ból, należy natychmiast powiadomić o tym osobą badającą.

Wydrukowany wynik badania pacjent dostaje po kilku minutach. W tym czasie może się ubrać i wytrzeć z żelu.

Badania usg można zrobić w każdej klinice i przychodni. Zależnie od badanego narządu będzie prawdopodobnie badał nas inny lekarz. Najczęściej badaniami usg zajmuje się radiolog. W prywatnych ośrodkach cena badania może wynosić do 150 złotych.

Usg jamy brzusznej wykonuje się, by określić stan wątroby, pęcherzyka żółciowego, nerek, trzustki, śledziony, aorty, pęcherza, gruczołu krokowego i macicy. Usg jamy brzusznej nie gwarantuje wykrycia choroby wrzodowej, nadżerek lub polipów. Ponadto nie określa ono dokładnego stanu żołądka, jelit i dwunastnicy.

Echo serca czyli usg jest niezbędnym badaniem do stwierdzenia nieprawidłowości struktury serca, do postawienia diagnozy i określenia metod leczenia. Urządzenie do badania posiada inną głowicę niż to do badania jamy brzusznej.

Istnieją dwa najpopularniejsze badania usg, które polegają na wprowadzeniu do wnętrza ciała urządzenia usg. Jest to badanie endorektalne i endowaginalne. To drugie polega na umieszczeniu głowicy w pochwie, dzięki czemu można zauważyć zachodzące nieprawidłowe zmiany w macicy i jajowodach.

Usg endorektalne jest trochę bardziej skomplikowane. Głowicę o kilkunastu centymetrach z kapturkiem napełnionym wodą, wprowadza się do odbytu. Gumowy kapturek sprawia, że głowica ma lepszy kontakt z badaną ścianą narządu, co powoduje, że obraz jest dokładniejszy. Usg endorektalne wykonuje się, by określić zmiany nowotworowe powstałe w jelicie.

Badanie dopplerowskie pomaga ustalić, czy przepływ krwi w naczyniach i w sercu jest prawidłowy. Oprócz tego, badanie pozwala określić kierunek i sposób przepływu krwi, dzięki falom ultradźwiękowym odbitym od czerwonych krwinek. Przez wykonanie zabiegu dopplerowskiego możemy dowiedzieć się, czy nie grożą nam zaburzenia przepływalności krwi lub czy posiadamy szczelne zastawki sercowe.