Typy odczynów alergicznych

I anafilaktyczny, natychmiastowy, atopowy,

II cytotoksyczny (autoalergia),    «

III pośredni (odczyn Arthusa, kompleksów immunologicznych),

IV komórkowy, opóźniony, tuberkulinowy.

Typ I jest najczęstszym odczynem alergicznym. Przeciwciałem, który go wywołuje, jest produkowana przez limfocyty B IgE, zwana dawniej reag-iną. Jest to przeciwciało występujące obficie u osób stygmatyzowanych skłonnością do odczynów alergicznych, tzw. osobników stopowych. Przeciwciało to ma dużą zdolność do wiązania się z błoną komórkową komórek tucznych (mastocyty). Owa właściwość łączenia się z komórkami nazywa <się cy-tofilią, a przeciwciała, które ją wykazują — cy-tofilnymi. Komórkom tucznym, występującym szczególnie obficie w układzie oddechowym, pokarmowym i w skórze, odpowiadają krwinki zasadochłonne (bazofile) krwi. Cechą odczynu I jest gwałtowna reakcja alergiczna występująca po kilku lub kilkunastu minutach od kontaktu z alergenem. Klinicznymi odpowiednikami tego typu odczynów są: astma oskrzelowa, alergiczny nieżyt nosa i spojówek, niektóre postacie alergii skórnej, jak: pokrzywka, zapalenie skórno-nerwowe i dziecięca egzema. Istotą omawianego odczynu jest gwałtowne uwalnianie różnych związków chemicznych z uczulonych komórek tucznych i bazofilów. Związki te są odpowiedzialne za kliniczny obraz choroby.

Typ II jest odczynem, w którym antygen jest związany z powierzchnią komórek lub jest częścią błony komórkowej (autoantygen), a krążące przeciwciało po połączeniu się z nim doprowadza do rozpadu komórki. Ten typ odczynu jest istotą tzw. autoimmunologicznych chorób krwi (niedokrwistość hemolityczna, skaza krwotoczna związana z niszczeniem krwinek płytkowych), odrzucania przeszczepionych narządów. W alergologii nie ma on większego znaczenia.

Typ III jest odczynem, w którym antygen łą-czy się z przeciwciałem (zwykle IgG lub IgM), a skutkiem tego jest obfity strąt (precy-pitat — kompleks antygen—przeciwciało) u-szkadzający tkankę w miejscu jego powstania. Jest to odczyn kompleksów immunologicznych. Objawy kliniczne powstają po 6—12 godzinach od wprowadzenia antygenu, stąd jego nazwa „pośredni” (w czasie między natychmiastowym a opóźnionym). Klinicznymi postaciami tego odczynu są liczne zespoły chorobowe, jak: niektóre postacie astmy oskrzelowej, alergiczna grzybica kropidlakowa płuc, płuco farmera, płuco hodowcy drobiu, choroba posurowicza i inne.

Typ IV, zwany opóźnionym, tuberkulinowym (czas reakcji 48—72 godziny), jest związany z reakcją uczulonych limfocytów z wprowadzonym alergenem. Uczulone limfocyty wydzielają szereg związków chemicznych, tzw. limfokin, które są odpowiedzialne za kliniczny obraz choroby. Należy tu wiele postaci chorób skóry, jak np. wyprysk kontaktowy, i być może niektóre postacie astmy oskrzelowej (tzw. astma bakteryjna).

W odczynach II i III istotną rolę odgrywa oprócz antygenu i przeciwciała tzw. układ dopełniacza, który jest prawidłową składową tkanek ludzkich.

Podział reakcji alergicznych według Coombsa i Gella umożliwia prześledzenie wszystkich możliwych kombinacji tego typu odczynów. Pójdźmy więc tym śladem.

 

Komentarze
Dodaj komentarz

Odpowiadasz jako: Gość