Przewlekła obturacyjna choroba płuc

Przewlekła obturacyjna choroba płuc (POCbP) charakteryzuje się niecałkowicie odwracalnym ograniczeniem przeplywti powietrza przez drogi oddechowe, Ograniczenie to jest zwykle postępujące i wiąże się z nieprawidłową odpowiedzią zapalną płuc na szkodliwe pyły lub gazy. POChP stwierdza się u 5,5% mężczyzn i 4,5% kobiet w Polsce. POChP jest czwartą przyczyną zgonów.

Etiologia: główną przyczyną przewlekłej obturacyjnej choroby płuc jest palenie tytoniu, także bierne. Obturację stwierdza się u 20% palaczy po 40. roku życia. Wystąpieniu choroby sprzyja narażenie zawodowe na pyły drażniące i gazy, ale w warunkach długotrwałej ekspozycji znacznie przekraczającej normy. Zachorowaniu sprzyja niski status socjoekonomiczny.

Zmiany zapalne w drogach oddechowych, także najdrobniejszych, powodują utratę sprężystości płuc, przebudowę ściany oskrzeli i oskrzelików z hiperplazją mięśni gładkich, zapadanie się dróg oddechowych w czasie wydechu.

Poddające się leczeniu czynniki powodujące obturację to zmiana napięcia mięśni gładkich oskrzeli, obrzęk błony śluzowej i nadmierne wydzielanie śluzu.

Hipoksja pęcherzykowa prowadzi do skurczu tętniczek i rozwoju nadciśnienia płucnego. Poprawa wentylacji jest najlepszym sposobem zapobiegania rozwojowi nadciśnienia płucnego prowadzącego do serca płucnego u chorych na POChP.

Objawy kliniczne: przewlekły kaszel, odkrztuszanie i duszność (począł-kowo tylko wysiłkowa) u osoby z czynnikami ryzyka.

Objawy fizykalne-, wdechowe ustawienie klatki piersiowej, odgłos opuko-wy bębenkowy, wydłużenie oddechu i świsty.

Podstawą rozpoznania POChP jest badanie spirometryczne.

Do rozpoznania POChP upoważnia: FEV,/FVC < 70% oraz FEV, < 80%

wartości należnej (po inhalacji leku rozszerzającego oskrzela).

Badanie gazometryczne konieczne jest do rozpoznania niewydolności oddechowej. Wykonuje się je u chorych w okresach zaostrzeń, a także dla ustalenia wskazań do przewlekłego leczenia domowego tlenem. Badanie radiologiczne często nie ujawnia w początkowym okresie żadnych zmian patologicznych, a w zaawansowanym cechy rozedmy.

W zależności od wartości FEV, rozróżniamy postaci: lekką (FEV| > 80%), umiarkowaną (50% $ FEV, < 80%), ciężką (30% < FEV < 50%) i bardzo ciężką (FEV,< 30%).

U osób z ciężkim homozygotycznie uwarunkowanym niedoborem alfa, --antyproteinazy występuje przedwczesna rozedma płuc. Niedobór alfa,-anty-proteinazy stwierdza się tylko u 1-2% osób z przedwczesną rozedmą.

Postępowanie w okresie stabilnym. Zaprzestanie palenia tytoniu powinno być podstawowym postępowaniem u chorych na POChP, ponieważ jest najskuteczniejszą i najbardziej opłacalną metodą zmniejszającą ryzyko rozwoju tej choroby i powstrzymującą jej postęp. Podstawowe leczenie farmakologiczne to stosowanie leków rozszerzających oskrzela, najlepiej wziewnych długo działających beta-agonistów aclrenergicznych (salmeterol, formoterol) lub leku antycholinergicznego o krótkim działaniu (bromek ipratropium, oksytropium) lub o długim działaniu (tiotropium). Można stosować także krótko działające leki beta2-aclrenergiczne (salbutamol lub fenoterol) lub połączenie fenoterolu.z lekiem antycholinergicznym (ipratropium). Wleczeniu POChP nadal znajduje zastosowanie teofilina. Trwają próby z wprowadzeniem do leczenia inhibitorów fosfodiesterazy 4 (roilumilastu i cilomilastu).

U chorych z FEV ~ 50% i u których wystąpiło > 1 zaostrzenie wymagające stosowania doustnego glikokortykosteroidu lub antybiotyku zaleca się stosowanie dużych dawek wziewnych glikokortykosteroidów (np. 1000 (.ig fluty-kazonu).

Zaostrzenia powodowane są przez infekcje, ale także zanieczyszczenia powietrza. Obok wziewnych leków rozkurczających oskrzela stosuje się wówczas układowe glikokortykosteroidy, np. 40 mg prednizonu dziennie. U chorych z klinicznymi objawami zakażenia dróg oddechowych (zwiększenie objętości plwociny, zmiana jej koloru na żółty lub zielonkawy, gorączka) zaleca się antybiotyk. Najczęstszymi drobnoustrojami wykrywanymi w plwocinie u chorych na POChP są-. Streplococcus pneumoniae, Haemophilus in-fluenzae i Moraocella calarrhalis. Przyczyną zaostrzenia mogą być także tzw. patogeny atypowe Mycoplasma pneumoniae i Chlamydia. Podstawowymi antybiotykami stosowanymi w leczeniu zaostrzeń POChP są aminopenicyliny z inhibitorami beta-laktamaz lub cefalosporyny II generacji. Przy braku poprawy stosuje się lluorochinolony, makrolidy lub tetracykliny (drobnoustroje atypowe).

Ważna jest profilaktyka zakażeń układu oddechowego (coroczne szczepienie przeciw grypie, szczepienie przeciwko pneumokokom co pięć lat) oraz edukacja chorego (zwiększa motywację do rzucenia palenia).

U chorych na POChP z Pa02 < 55 mm Hg lub PaO, 56-60 mm Hg z objawami nadciśnienia płucnego, obrzękami w wyniku zastoinowej niewydolności krążenia lub hematokrytem > 55% konieczne jest przewlekłe leczenie tlenem, jeżeli tlen jest podawany dłużej niż 15 h/dobę, takie postępowanie zwiększa przeżywalność. .

 

Komentarze
Dodaj komentarz

Odpowiadasz jako: Gość