Rozmiar tekstu: pomniejsz tekst resetuj tekst powiększ tekst drukuj

Leki antydepresyjne

Leczenie depresji obejmuje nie tylko spotkania terapeutyczne z psychologiem czy z psychiatrą, ale bazuje przede wszystkim na przyjmowaniu odpowiednich farmaceutyków. W niniejszym artykule wskazaliśmy najbardziej popularne typy leków stosowanych w depresji.

Leki przeciwdepresyjne, nazywane również antydepresantami, można podzielić na 5 różnych grup, a mianowicie:

  • Leki anksjolityczne, do których należą przede wszystkim benzodiazepiny o długim czasie działania,

  • Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny – w skrócie SSRI,

  • Trójpierścieniowe i czteropierścieniowe leki przeciwdepresyjne,

  • Inhibitory monoaminooksygenazy,

  • Inne, niesklasyfikowane leki przeciwdepresyjne.

Leki anksjolityczne

Tak jak zostało powiedziane, leki anksjolityczne to głównie benzodwuazepiny. Ich cechą charakterystyczną, a jednocześnie wielką zaletą jest to, że są proste w zastosowaniu, szybko i skutecznie uspokajają chorego. Benzodwuazepiny stosowane są jako dodatkowy lek, w pierwszym etapie przyjmowania leków depresyjnych. Mogą one więc towarzyszyć lekom z grupy SSRI.

Zaleca się stosowanie anksjolityków z przerwami, przez krótki czas i w odpowiednich, zaordynowanych przez lekarza dawkach. Tylko w takim przypadku są one skuteczne w leczeniu zaburzeń lękowych o podłożu depresyjnym.

Benzodiazepiny są stosowane także w przypadku padaczki. Doraźne zastosowanie znajdują one u chorych z napadami paniki. Dzięki lekom anksjolitycznym są oni w stanie poradzić sobie ze zbliżającym się napadem.

W zaburzeniach snu, w przypadku epizodycznego odczuwania lęku przed stresującym wydarzeniem również podawane są leki ankcjolityczne. Benzodwuazepiny mogą być też elementem leczenia z wyboru osób uzależnionych od alkoholu, w trakcie leczenia odwykowego.

Inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI)

W chwili obecnej leki te są najczęściej stosowane w pierwszym etapie leczenia depresji, w szczególności u osób w podeszłym wieku, zmagających się z chorobami układu sercowo-naczyniowego oraz u chorych z tendencjami samobójczymi. Do grupy leków SSRI zaliczane są następujące farmaceutyki:

  • sertralina,

  • paroksetyna,

  • trazodon,

  • fluwoksamina,

  • fluoksetyna,

  • citalopram.

Inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny są skuteczne w przypadku średnio nasilonej depresji, bulimii i napadów lęku, co zostało potwierdzone na drodze badań. Sprawdzają się one w długoterminowym leczeniu depresji oraz zapobieganiu powstania jej nawrotów. Po ustąpieniu objawów epizodu depresyjnego, leczenie farmaceutykami z grupy SSRI należy kontynuować przez okres minimum 6 miesięcy.

Niestety, stosowanie tychże leków może powodować efekty uboczne, które nierozerwalnie związane są z działaniem serotoninergicznym. Mowa tu o nadmiernym pobudzeniu, akatyzji (nieustanny niepokój), lęku, kłopotach ze snem, nudnościach, biegunce, bólach głowy i zaburzeniach czynności seksualnych. Na szczęście, większość działań niepożądanych ma charakter krótkotrwały i pojawia się jedynie bezpośrednio po rozpoczęciu kuracji lekami SSRI.

Trój- i czteropierśceniowe leki przeciwdepresyjne

Trójpierścieniowe leki antydepresyjne przynoszą dobre rezultaty w leczeniu, ponieważ wpływają na przekazywanie noradrenergiczne i serotoninergiczne. Do grupy tych leków zaliczane są następujące środki:

  • amitryptylina,

  • klomipramina,

  • imipramina,

  • dezypramina.

Najskuteczniejsze dawki terapeutyczne trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych wynoszą około 125-150 mg na dzień. W toku badań klinicznych nie zostało potwierdzone, jakoby dawki wynoszące 75 mg dziennie były skuteczne, ale właśnie takie proporcje leków są podawane w sposób powszechny przy leczeniu depresji.

Do głównych działań niepożądanych, które wynikają z działania antagonistycznego w stosunku do receptorów muskarynowych, histaminowych i alfa1-adrenergicznych, należy występowanie suchości w ustach, nieostre widzenie, zaparcia, zatrzymanie moczu, nadmierna senność, niedociśnienie ortostatyczne, zawroty głowy, nadmierny przyrost masy ciała, zaburzenia poznawcze, kardioksyczność, drgawki i inne.

Istnieją też przeciwwskazania. Leków trójpierścieniowych nie powinno się podawać u pacjentów mających tendencje samobójcze, w podeszłym wieku, przyjmujących wiele innych leków, z chorobami układu sercowo-naczyniowego, oraz osobom z zespołem otępiennym.

Czteropierścieniowe leki przeciwdepresyjne mają niestety najsilniejsze działanie drgawkorodne. Do grupy tychże leków zalicza się:

  • mianserynę,

  • maprotylinę.

Mianseryna ma silne działanie uspokajające i przeciwlękowe, szybko likwiduje zaburzenia snu i łaknienia. Dawka terapeutyczna wynosi w tym przypadku od 60 do 150 mg na dobę. Z kolei maprotylina działa w zakresie dawek terapeutycznych od 50 do 300 mg na dobę. Zwalcza objawy somatyczne spowodowane depresją (bezsenność, zawroty głowy, bóle kończyn, kołatanie serca, niestrawność), ale wykazuje silne działanie drgawkorodne, dlatego nie powinna być podawana osobom, u których występowały napady padaczkowe.

Inhibitory monoaminooksygenazy

Inhibitory monoaminooksygenazy są stosowane w terapeutyce depresji atypowej, napadach lęku i w depresji przewlekłej. Do grupy leków z tej rodziny zalicza się:

  • fenelzynę,

  • izokarboksazyd,

  • moklobemid.

Przy stosowaniu tych leków konieczne jest przestrzeganie określonej przez lekarzy diety, ponieważ istnieje ryzyko wystąpienia tzw. „efektu serowego”. Polega on na pojawieniu się nadciśnienia tętniczego u pacjenta, w momencie gdy ten dostarcza wraz z pożywieniem dużą ilość amin biogennych. Nie powinno się więc jeść serów twardych, wędzonego mięsa i ryb, a także pić czerwonego wina i piwa.

Niezalecane jest stosowanie inhibitorów monoaminooksygenazy u pacjentów, którzy nie wykazują chęci współpracy, nie przestrzegają zaleceń dietetycznych oraz są bardzo mocno pobudzeni. Jeśli chory nie zastosuje się do diety, wówczas mogą wystąpić takie działania niepożądane, jak: bezsenność, zaburzenia seksualne i niedociśnienie ortostatyczne przy wyższych dawkach leków.

Inne leki antydepresyjne

Koncerny farmaceutyczne przeprowadzają szereg testów i badań, które pozwalają na wprowadzenie na rynek zupełnie nowych leków antydepresyjnych. Mowa tu o takich lekach jak:

  • mirtazapina,

  • tianeptyna,

  • wenlafaksyna,

  • milnacipram,

  • reboksetyna.

Należy przy tym zaznaczyć, że leki te są ogólnie dobrze tolerowane, zwłaszcza u chorych źle tolerujących, czy też leczonych bez wyraźnych efektów preparatami z grupy SSRI.

Podsumowanie

Depresja jest chorobą, która przy zastosowaniu odpowiednio dobranych leków przeciwdepresyjnych, może szybko ustąpić. Czasami zalecane jest przyjmowanie określonych farmaceutyków na długo po ustąpieniu objawów zaburzeń depresyjnych. Są nawet chorzy, którzy niestety muszą zażywać leki przez całe życie, aby nie dopuścić do powstania nawrotów depresji.

Komentarze
Dodaj komentarz

Odpowiadasz jako: Gość

POLECAMY