Rozmiar tekstu: pomniejsz tekst resetuj tekst powiększ tekst drukuj

Per rectum

Mimo, że dla wielu z nas per rectum jest najbardziej wstydliwym rodzajem badania, nie istnieją żadne powody, dla których powinniśmy się go obawiać. Dzięki niemu jest bowiem możliwe wczesne zdiagnozowanie wielu niebezpiecznych schorzeń – w tym nawet nowotworów.

Charakterystyka badania per rectum

Badaniem per rectum nazywamy podstawowe badanie diagnostyczne stosowane w wielu gałęziach medycyny (proktologia, ginekologia, urologia). Polega ono na wprowadzeniu w odbytnicę palca, aż do tzw. fałdu Kohlrauscha (na głębokość około ośmiu centymetrów).

Co można zbadać dzięki per rectum?

Dzięki badaniu możliwe jest dokonanie oceny odbytu, jego śluzówki i kanału, odbytnicy, przestrzeni zaodbytniczej oraz sąsiadujących z nią narządów. Należy do nich kość krzyżowa i guziczna, pętle jelita krętego, jelito ślepe z wyrostkiem robaczkowym, doły kulszowo-odbytnicze oraz dolna pętla esicy. W zależności od płci pacjenta do organów, które można ocenić dzięki badaniu należą:

  • u mężczyzn - dno pęcherza moczowego, nasieniowody, pęcherzyki nasienne, prostata, opuszek prącia
  • u kobiet - tylna powierzchnia macicy, górny odcinek pochwy, jajniki, szyjka macicy, zagłębienie odbytniczo-maciczne oraz u kobiet w ciąży główka płodu

Oprócz wyżej wymienionych organów, per rectum umożliwia ocenienie długości kanału odbytu, napięcie mięśni zwieraczy i ich integralność, a także zawartość światła odbytnicy.

Wskazania do przeprowadzenia badania

  • krwawienie z odbytu
  • stwierdzona obecność krwi w stolcu
  • utrata masy ciała o nieznanej przyczynie
  • niedokrwistość
  • zmiana charakteru i częstości wypróżnień (zaparcia lub biegunki o nieznanej przyczynie)
  • w ramach weryfikacji badań radiologicznych jelita grubego
  • występowanie silnych bólów brzucha i okolic odbytu (także świąd odbytu)
  • w celu zdiagnozowania uszkodzeń odbytu
  • pojawienie się problemów z oddawaniem moczu u mężczyzn (mogą być związane z przerostem prostaty)
  • diagnostyka raka prostaty
  • w ramach badania neurologicznego (zbadanie napięcia zwieraczy).
  • odczuwanie bólu przy wypróżnianiu oraz uczucie niepełnego wypróżnienia
  • pojawienie się nieprawidłowej wydzieliny z odbytu lub jego okolic

Schorzenia wykrywane przez badanie per rectum

  • odkrycie przyczyn krwawienia z odbytu
  • hemoroidy
  • guzy odbytnicy
  • odkrycie nieprawidłowej budowy sąsiadujących narządów

Opis badania

Przed badaniem pacjent rozbiera się od pasa w dół i przyjmuje pozycję, która jest dla niego najwygodniejsza (może klęczeć na leżance opierając się na łokciach lub stać oparty o łóżko). Chorzy, którzy nie są w stanie przyjąć odpowiedniej pozycji o własnych siłach są układani na boku lub na plecach. Przed badaniem zaleca się wcześniejsze wypróżnienie i zgłoszenie lekarzowi ewentualnego bólu lub świądu okolicy odbytu.

Zanim lekarz przystąpi do badania, smaruje okolice odbytu specjalnym żelem, który ma właściwości znieczulające. Następnie zakłada gumową rękawiczkę i po obejrzeniu okolicy odbytu wkłada do niego palec wskazujący (na głębokość około ośmiu centymentrów). Przeprowadzający badanie stopniowo przesuwa go w głąb, delikatnie zataczając przy tym kręgi (działanie ma na celu zbadanie pełnego obwodu ściany odbytnicy). Po zakończeniu badania lekarz sprawdza czy na rękawiczce nie ma śladów krwi, a pacjent za pomocą otrzymanego papieru oczyszcza okolice odbytu.

Per rectum – choć nie należy do przyjemnych – jest bezbolesne (choć czasami ucisk na kość ogonową może spowodować niewielki ból). W jego trakcie pacjent powinien się rozluźnić i pamiętać o konieczności zgłoszenia przeprowadzającemu badanie wszystkich pojawiających się dolegliwości. Badanie trwa zaledwie kilka minut i nie powoduje żadnych powikłań. Może być wielokrotnie powtarzane u osób w każdym wieku – także u kobiet ciężarnych.

Komentarze
Dodaj komentarz

Odpowiadasz jako: Gość