Rozmiar tekstu: pomniejsz tekst resetuj tekst powiększ tekst drukuj

Rak - Radioterapia

Radioterapia nowotworów jest stosowana u chorych z wykrytym i zlokalizowanym anatomicznie guzem złośliwym. Istotą leczniczego działania promieniowania jonizującego stosowanego w tej metodzie leczenia jest fakt, że do zniszczenia tkanki rakowej potrzeba niższej dawki promieniowania niż do zniszczenia tkanki zdrowej (tkanka nowotworowa jest na ogół bardziej promieniowrażliwa niż otaczające ją tkanki zdrowe). Czasami stosuje się specjalne substancje zwane chemicznymi modyfikatorami promienioczułości, mające na celu zwiększenie indeksu terapeutycznego promieniowania tj. na zwiększeniu promieniooporności tkanek zdrowych (używanym radioprotektorem jest amifostyna) lub zwiększeniu promieniowrażliwości tkanek rakowych (np. przez podanie metronidazolu). Źródłem promieniowania mogą być: lampa rentgenowska, akcelerator liniowy oraz pierwiastki i izotopy promieniotwórcze. Wyróżnia się trzy główne metody radioterapii onkologicznej:

  • teleterapię – źródło promieniowania jest umieszczone na zewnątrz ciała chorego (z reguły leczenie jest prowadzone z kilku pól zewnętrznych, a wiązki promieniowania są tak dopasowywane, aby rozkład izodoz kumulował się w miejscu guza;
  • brachyterapię – źródło promieniowania (najczęściej izotop promieniotwórczy) jest umieszczane w obrębie tkanek rakowych (terapia śródtkankowa), jamach ciała (terapia śródjamowa) lub na powierzchni ciała (terapia kontaktowa);
  • terapię izotopową, polegającą na podaniu dożylnym lub doustnym izotopu promieniotwórczego, który jest wybiórczo wychwytywany w określonym narządzie. Stosuje się ją w takich nowotworach, w których podany pierwiastek kumuluje się w określonych tkankach – należą do nich przerzuty raka stercza do kości (podaje się stront 89) oraz rak pęcherzykowy tarczycy (podaje się jod 131).

Radioterapia może być stosowana jako samodzielna metoda leczenia onkologicznego lub w połączeniu z leczeniem chirurgicznym lub chemioterapeutycznym (leczenie skojarzone). W przypadku połączenia radioterapii z leczeniem chirurgicznym guz może być napromieniany przed operacją (chodzi tu zwłaszcza o zmniejszenie masy guza i ułatwienie techniczne podczas zabiegu) lub po operacji (zniszczenie pozostałości nowotworu i zniszczenie mikroprzerzutów). Radioterapia paliatywna jest stosowana w nieoperacyjnych przypadkach raków i ma na celu zmniejszenie dolegliwości u chorych z zaawansowaną choroba nowotworową.