Sen

12 produktów, które niszczą
tłuszcz na brzuchu, a ty chudniesz!
Ebook: 12 produktów, które niszczą tłuszcz na brzuchu

Odkryj potrawy dzięki którym schudniesz! Pobierz ebook z opisem tych magicznych produktów i praktycznymi przepisami kulinarnymi z ich zastosowaniem.

Pobierz dzisiaj za darmo:

Wysyłając ten formularz akceptujesz Regulamin serwisu. Nie sprzedajemy i nie przekazujemy informacji o naszych użytkownikach podmiotom trzecim.

Sen to cykliczna, spontaniczna utrata świadomości wynikająca z właściwości rytmu okołodobowego. Charakteryzuje się obniżeniem wrażliwości na bodźce, zanikiem aktywności ruchowej (wyjątkiem są zaburzenia z grupy parasomnii), zwolnieniem czynności serca, oddychania i innych funkcji fizjologicznych.

Za regulowanie indywidualnego cyklu snu i czuwania odpowiada melatonina, hormon wytwarzany przez szyszynkę. Potrzeba, długość i głębokość snu są w dużej mierze zależne od aktywności w ciągu dnia i zmniejszają się wraz z wiekiem.

Sen układa się w trwające ok. 100 minut cykle, w których stopniowo ulega pogłębianiu i spłycaniu. W opisie faz snu stosuje się zatem pojęcie snu głębokiego (faza wolnego ruchu gałek ocznych, NREM) oraz snu płytkiego, zwanego również snem paradoksalnym (faza szybkiego ruchu gałek ocznych, REM).

Znaczenie snu

O tym, że sen jest niezbędny dla zdrowia i dobrego samopoczucia wie każdy, kto nie przespał już jednej nocy. Rola snu nie jest jednak do końca poznana, choć istnieje szereg hipotez wyjaśniających, dlaczego sen jest podstawą prawidłowego przebiegu procesów życiowych.

Wśród nich wymienia się między innymi intensywną stymulację i regenerację ośrodkowego układu nerwowego, zapis pamięci, oszczędność energii poprzez obniżenie temperatury ciała, usuwanie napięcia z okolic kręgosłupa szyjnego i stabilizację systemu odpornościowego.

Zaburzenia snu

Istnieje szereg typologii zaburzeń snu. Jedną z najpopularniejszych jest DSM-IV, w której obowiązuje rozróżnienie na tzw.:

  • dyssomnie, czyli zaburzenia charakteryzujące się nieprawidłową ilością, jakością oraz czasem trwania snu; obejmują bezsenność, hipersomnię (pierwotną nadmierną senność), narkolepsję, zaburzenia dobowe rytmu snu i czuwania oraz zaburzenia oddychania w czasie snu, oraz

  • parasomnie, czyli niepożądane zjawiska występujące w podczas snu lub w trakcie wybudzania; obejmują somnambulizm (lunatyzm), koszmary i leki nocne, bruksizm, napadowe zaburzenia zachowania w fazie REM, mówienie przez sen i seksomnię (wykazywanie aktywności seksualnej podczas snu).

Przyczyny zaburzeń snu

Wśród przyczyn zaburzeń snu, oprócz świadomego ograniczania prawidłowej liczby przespanych godzin, wymienia się czynniki środowiskowe, takie jak hałas, ciężkostrawne pokarmy, używki, stres, traumatyczne przeżycia i przyjmowane leki, oraz czynniki patologiczne, głownie zaburzenia psychiczne, organiczne choroby układu nerwowego, zaburzenia endokrynologiczne, schorzenia reumatyczne, stwardnienie rozsiane i zespół bezdechu śródsennego.

Skutki niedoboru snu

Już jedna nieprzespana spokojnie noc wpływa negatywnie na przebieg procesów kognitywnych i obniża sprawność psychofizyczną. Dłuższa deprywacja snu lub przewlekłe zaburzenia rytmu dobowego może prowadzić między innymi do:

  • pogorszenie funkcji poznawczych (koncentracji uwagi, percepcji, pamięci),
  • zaburzeń nastroju,
  • spowolnienia reakcji i większego ryzyka wypadków,
  • zmniejszonej odpowiedzi immunologicznej,
  • zwiększenia ryzyka nadciśnienia, otyłości i cukrzycy,
  • zaburzeń libido i płodności,
  • psychoz i halucynacji.

Badania laboratoryjne wykazują, że 2-3 tygodniowa deprywacja snu u gryzoni prowadzi do śmierci.

Leczenie zaburzeń snu

W leczeniu farmakologicznym zaburzeń snu poza lekami nasennymi i regulującymi rytmy okołodobowe (melatonina), stosuje się środki antyhistaminowe, leki przeciwpsychotyczne oraz antydepresyjne o właściwościach uspokajających.

Leczenie niefarmakologiczne obejmuje ćwiczenia fizyczne, relaksację, techniki poznawczo-behawioralne, celową deprywację snu i zmianę trybu życia polegającą na ograniczeniu bodźców w okresie poprzedzającym sen.

Polecamy artykuły

  • Narkolepsja

    Narkolepsja

    w Sen

    Narkolepsja to zespół chorobowy, klasyfikowany jako zaburzenie snu i charakteryzujący się niekontrolowanymi atakami senności, które trwają ...

  • Bezsenność

    Bezsenność

    w Sen

    Bezsenność to zaburzenie polegające na zmniejszonej ilości lub jakości snu, objawiające się trudnościami w zaśnięciu, brakiem uczucia ...

  • Zaburzenia zachowania w fazie REM

    Zaburzenia zachowania w fazie REM

    w Sen

    Badanie, którego wyniki opublikowano w czasopiśmie Neurology zwraca uwagę na rzadkie zaburzenie powodujące agresywne zachowania w trakcie fazy ...

  • 8 godzin snu to za dużo

    8 godzin snu to za dużo

    w Sen

    Liczne źródła przekonują nas, że organizm potrzebuje 8 godzin ciągłego snu. Pojawiają się jednak głosy, że nieprzerwany sen wcale nie jest ...

  • Czy sen może zaszkodzić?

    Czy sen może zaszkodzić?

    w Sen

    Popularne stwierdzenie „Prześpij się z problemem” może nie być najlepszą radą, zwłaszcza jeśli doświadczyliśmy traumatycznego ...

  • Sok wiśniowy na lepszy sen

    Sok wiśniowy na lepszy sen

    w Sen

    Wiercisz się z boku na bok i liczysz barany? Zapomnij o ciepłym mleku, melisie i rumianku. Najnowsze remedium na kłopoty z zaśnięciem to sok ...

  • Antidotum na bezsenność

    Antidotum na bezsenność

    w Sen

    Nie pamiętasz już co znaczy spokojny, nieprzerwany sen? Głowa do góry – naukowcy są na drodze do opracowania leku na bezsenność.