Rozmiar tekstu: pomniejsz tekst resetuj tekst powiększ tekst drukuj

Zespół jelita drażliwego

Zespół jelita drażliwego to przewlekła dolegliwość, charakteryzująca się uciążliwymi objawami ze strony przewodu pokarmowego, ale nieuwarunkowana żadnymi zmianami organicznymi w obrębie jelit.

Zaburzenia czynnościowe tego typu dotykają najczęściej osoby młode, ambitne i podatne na stres. Potencjalnych przyczyn jest jednak więcej, a objawy potrafią uprzykrzyć życie bardziej niż niejedno przewlekłe schorzenie.

Szacuje się, że na zespół jelita drażliwego cierpi ok 10-20% dorosłych ludzi. Najczęściej są to kobiety, u których pierwsze dolegliwości pojawiają się przed 30 rokiem życia. Niestety, obawa przed wykryciem poważnych schorzeń powstrzymuje większość osób przed konsultacją lekarską i dolegliwość często pozostaje niezdiagnozowana.

Rozpoznania nie ułatwia też fakt, iż zespół jelita drażliwego nie wiąże się z żadnymi zmianami anatomicznymi, więc wyniki zlecanych badań najczęściej nie odbiegają od normy.

Objawy zespołu jelita drażliwego

  • ostre, skurczowe bóle brzucha, bardzo często zlokalizowane w podbrzuszu i lewym dole biodrowym; bóle nasilające się po posiłkach, ustępujące po wypróżnieniu i utrzymujące się powyżej 12 tygodni są podstawą do domniemania zespołu jelita drażliwego;

  • skurcze żoładka;

  • wzdęcie i uczucie „przelewania” w brzuchu;

  • odbijanie i gazy;

  • biegunki występujące zazwyczaj w godzinach rannych, po posiłkach i pod wpływem stresu;

  • zaparcia, często z domieszką śluzu w kale;

  • zaburzenia częstotliwości wypróżniania;

  • zgaga, nudności i wymioty;

  • apatia i bóle głowy;

  • częstomocz i uczucie parcia na pęcherz moczowy.

Gorączka, brak apetytu, utrata wagi ciała i krew w stolcu NIE są objawami zespołu jelita drażliwego.

Formy choroby

Zespół jelita drażliwego może przebiegać w trzech postaciach:

  • biegunkowej,
  • zaparciowej,
  • mieszanej.

W zależności od postaci dolegliwości, stosuje się inne leki doraźne i odrębne zalecenia dietetyczne.

Przyczyny

Pierwotna przyczyna występowania zespołu jelita drażliwego niestety nie jest znana. Analizy przypadków prowadzą do wniosku, że dolegliwość ma podłoże zarówno psychiczne, jak i fizyczne, a wśród prawdopodobnych czynników wymienia się:

  • nadmierny rozrost flory bakteryjnej,
  • nerwice, depresje, chroniczny stres,
  • dietę ubogą w błonnik,
  • infekcje jelitowe,
  • zaburzenia funkcji motorycznej jelit,
  • zmiany hormonalne u kobiet.

Diagnostyka

Rozpoznanie zespołu jelita drażliwego polega głównie na wykluczeniu poważnych chorób przewodu pokarmowego, takich jak nowotwory czy choroba wrzodowa. Zleca się wiele badań, od laboratoryjnych po radiologiczne, które zazwyczaj nie wykazują żadnych nieprawidłowości.

Prawidłowe wyniki badań (przede wszystkim OB i CRP, ale też szeregu innych) oraz współwystępowanie charakterystycznych objawów pozwalają lekarzowi na rozpoznanie dolegliwości.

Leczenie farmakologiczne

Nie ma jednej, konsekwentnej metody leczenia zespołu jelita drażliwego. Stosuje się środki usprawniające pracę jelit, a dla złagodzenia objawów krótkotrwale podaje się leki rozkurczowe, rozluźniające lub zapierające.

Często przepisuje się też leki uspokajające lub antydepresyjne (jeśli stwierdzono, że dolegliwość ma podłoże nerwowe). Najważniejsze jest zdiagnozowanie źródła problemu i ograniczenie wszelkich czynników, które mogą pogarszać stan pacjenta. Nie może się też obejść bez odpowiedniej diety.

Dieta

Dieta osoby cierpiącej na zespół jelita drażliwego nie musi znacznie odbiegać od przeciętnej. Są jednak pewne ograniczenia i sugestie, o których bezwzględnie należy pamiętać. Ogólnie zaleca się:

  • unikanie potraw wzdymających (fasola, kapusta, brukselka),

  • picie naparu z siemienia lnianego,

  • jedzenie częściej, wolniej, ale w mniejszych ilościach,

  • jedzenie głównie posiłków ciepłych,

  • unikanie picia kawy, alkoholu i napojów gazowanych, unikanie czekolady i tłuszczu (tłuste sery i mięsa),

  • wyeliminowanie z jadłospisu owoców jeśli w znaczący sposób pogarszają stan chorego,

  • unikanie czynności powodujących połykanie powietrza (np. żucie gumy, rozmawianie w trakcie posiłków),

  • regularne picie herbat ziołowych: kminek, koper włoski, mięta pieprzowa

Ze względu na dwupostaciowość dolegliwości, stosuje się jednak 2 różne zestawy zaleceń pokarmowych.

W okresie biegunki wskazane są:

  • chude mięso i wędliny– cielęcina, indyk, kurczak, gotowane ryby, szynka i polędwica,

  • chudy rosół i buliony,

  • biały chleb pszenny, bułki, ryż, biszkopty,

  • masło,

  • marchew, pomidory, ziemniaki purre,

  • przetarte jabłka, banany (o ile nie pogarszają stanu chorego),

  • budyń,

  • twaróg,

  • sery topione niskotłuszczowe.

W okresie zaparć wskazane są:

  • chude mleko, jogurty, kefiry, maślanka, kawa zbożowa, woda mineralna (wskazane jest spożycie ok. 2l płynów dziennie),

  • oliwa z oliwek,

  • białka jaj,

  • chude mięso, ryby i wędliny (tylko szynka i polędwica),

  • zupy warzywne i mleczne (zwłaszcza krupnik i owsianka),

  • pieczywo z dużą ilością błonnika (razowe, żytnie, z dodatkiem ziaren),

  • warzywa, które nie powodują wzdęć,

  • owoce (jeśli nie pogarszają objawów).

Najbardziej kontrowersyjnym elementem diety są otręby. Choć powszechnie stosowane jako środek łagodzący bolesne objawy, według najnowszych badań mogą pogorszyć stan chorego. W ich miejsce lekarze zalecają używanie rozpuszczalnego błonnika.

Rokowanie

Zespół jelita drażliwego nie jest dolegliwością wyniszczającą fizycznie i nie prowadzi do poważnych powikłań. Konsekwencje można natomiast obserwować w sferze psychicznej. Stres, którego należy unikać w tym przypadku jak ognia, jest potęgowany przez nękające objawy, a często też obniżenie jakości życia.

O ile łatwo jest wprowadzić odpowiednią dietę, stres nie zawsze da się szybko wyeliminować. Dlatego też osobom cierpiącym na zespół jelita drażliwego poleca się skorzystanie z pomocy psychoterapeuty. Terapia pomaga odnaleźć źródło lęku, zrozumieć swoje reakcje w stresujących sytuacjach i uczy, jak na bieżąco je kontrolować.

Zespołu jelita drażliwego nie można wyleczyć, ale odpowiedni styl życia, zrozumienie własnego ciała i odwaga w sięganiu po dostępne metody pomocy skutecznie mogą zmniejszyć jego uciążliwość.

Komentarze
Dodaj komentarz

Odpowiadasz jako: Gość

  1. marlena (Gość)

    Doskonale znam ten problem.Tutaj jednak najlepiej jest udac sie do lekarza,a w osłonie naszych jelit przez jakiś okres czasu dobrze jest pobrac cos osłonowego.

  2. Man1903Gype (Gość)

    Czasami wydaje mi się, że niektórzy ludzie plotą na forach takie głupoty, tylko po to żeby coś gadać. Ludzie opanujcie się! Świat nie jest czarno-biały.



    u230326 - Dobyr case:

  3. welka (Gość)

    Ta choroba wcale nie jest taka straszna, trochę uciążliwa to fakt ale przy zaparciach sprawdza się ta zalecana dieta i dicopeg, biegunki miewam rzadko i nic na nie nie stosuję.